دانشنامهٔ آهن‌آلات
زنگ‌زدگی تیرآهن؛ علت، تفاوت ظاهر و افت مقطع، اصول بررسی
زنگ تیرآهن چگونه ایجاد می‌شود و چرا رنگ سطح برای قضاوت کافی نیست؟ نقش رطوبت، افت مقطع، نگهداری و آماده‌سازی پوشش را بشناسید.
پاسخ کوتاه: زنگ‌زدگی با خوردگی فولاد ارتباط دارد
زنگ، محصول فرایند خوردگی آهن است. در خوردگی معمول جوی فولاد، حضور هم‌زمان رطوبت و اکسیژن نقش دارد؛ مدت خیس‌ماندن و آلودگی محیط بر روند اثر می‌گذارند. بنابراین یک بارندگی، چند ماه انبارداری مرطوب و محیط نمکی را نمی‌توان شرایط یکسان دانست. منبع ۱. این توضیح سازوکار است و نرخ خوردگی یک محموله را تعیین نمی‌کند.
سمت چپ پوسته روی سطح است و سمت راست حفره در فلز پایه. این برش‌ها شماتیک‌اند و عمق یا حد پذیرش نشان نمی‌دهند.
رنگ نارنجی، پوسته و حفره را یکی نگیرید
ظاهر سطح اطلاعات اولیه می‌دهد، اما مقدار فلز ازدست‌رفته از روی رنگ معلوم نمی‌شود. پوستهٔ زنگ را هم با ضخامت فولاد باقی‌مانده یکی ندانید. خوردگی می‌تواند یکنواخت یا موضعی باشد؛ جمع‌شدن آب و شرایط درزها برای بررسی مهم‌اند. محل، گستردگی و وضعیت سطح را ثبت کنید تا بررسی فنی بر شاهد مشخص استوار باشد. منبع ۱.
چه زمانی عکس کافی نیست؟
وقتی تصمیم به مصرف عضو مطرح است، باید هندسهٔ باقی‌مانده، وضعیت اتصال‌ها و مشخصات مصالح در ارزیابی مسئول فنی دیده شوند. عکس فاقد اندازه و سابقه، ظرفیت عضو را نشان نمی‌دهد. معیار پذیرش پروژه و اندازه‌گیری لازم را مشخص کنید؛ عددی مانند درصد مجاز زنگ را بدون مرجع همان کاربرد به همهٔ تیرآهن‌ها تعمیم ندهید.
برای گزارش مغایرت، یک عکس کلی از شاخه و یک عکس نزدیک از محل درگیر بگیرید. روی عکس یا کروکی مشخص کنید عیب روی جان است یا بال و در کدام بخش شاخه دیده می‌شود. اگر مسئول فنی اندازه‌گیری خواست، ضخامت باقی‌مانده در ناحیهٔ درگیر را با ضخامت مرجع همان بخش مقایسه کنید؛ ضخامت اسمی جان، مرجع مناسبی برای افت بال نیست. اگر خوردگی نزدیک اتصال است، موقعیت آن را هم در گزارش بیاورید.
نگهداری خشک، پوشش و آماده‌سازی کارهای متفاوت‌اند
دورکردن بار از آب ماندگار و فراهم‌کردن شرایط نگهداری مناسب، با اجرای یک سامانهٔ پوشش تفاوت دارد. برای رنگ یا پوشش، وضعیت اولیهٔ سطح و روش آماده‌سازی باید در مشخصات کار تعیین شود. رنگ‌کردن روی سطح نامناسب، سند رفع آسیب نیست. مقالهٔ حفاظت خوردگی، آماده‌سازی و انتخاب پوشش را موضوع‌های مرتبط ولی مستقل معرفی می‌کند. منبع ۱ و پیوندهای تکمیلی همان مرجع.
| مشاهده | آنچه ثبت می‌شود | آنچه از آن نتیجه نمی‌شود |
|---|---|---|
| رنگ سطح | محل و گستردگی تغییر رنگ | درصد افت مقطع |
| پوسته یا حفره | تصویر و بررسی اندازه‌گیری لازم | مصرف مجاز از روی عکس |
| رنگ تازه | نوع پوشش و آماده‌سازی مستند | رفع همهٔ آسیب‌های قبلی |
| عضو دست‌دوم | سابقه، اتصال‌ها و مدارک | سلامت از روی تمیزی ظاهر |
بار تازه و عضو بازیافتی یک پرسش ندارند
در عضو دست‌دوم، سابقهٔ مصرف، سوراخ‌ها، جوش‌ها و تغییر شکل هم به مسئلهٔ خوردگی اضافه می‌شوند. راهنمای BCSA برای استفادهٔ مجدد بر گردآوری اطلاعات، بازرسی و آزمون تأکید دارد. منبع ۲. زنگ‌زدایی ظاهری، این سابقه را حذف نمی‌کند؛ مناسب‌بودن برای مصرف تازه باید جدا بررسی شود. برای مسیر ارزیابی عضو دست‌دوم، مقالهٔ آهن دست‌دوم در شادآباد را ببینید.
پیش از خرید چه مدرکی آماده کنیم؟
مشخصات سفارش و معیار سطح موردنیاز را بنویسید؛ از نقاط درگیر، اتصال‌ها و شناسهٔ بار عکس واضح بگیرید و وضعیت نگهداری را ثبت کنید. اختلاف را پیش از مصرف با طرف معامله و مسئول فنی مطرح کنید. برای خرید از آترین، شرایط سطح مورد انتظار را در استعلام اعلام کنید؛ ترتیب کامل استعلام در راهنمای خرید تیرآهن آمده است. این مقاله دستور ترمیم یا تأیید سلامت محموله نیست.
جدول قیمت تیرآهن برای مقایسهٔ اقلام منتخب و فروش آترین برای ثبت شرایط سطح موردنیاز در استعلام در دسترس است.